نگاه روسیه به توسعه اقتصادی ایران

سیاسی - تاریخ: ۸-۱۲-۱۳۹۸, ۰۰:۰۱
بهمن آرمان‪-‬ تصمیم اخیر روسیه مبنی بر خروج از پروژه راه آهن گرمسار-اینچه برون بار دیگر موضوع سطح رابطه تهران و مسکو را مورد پرسش قرار داد. درواقع بررسی اینکه چرا روسیه از این همکاری صرف نظر کرده است نیازمند نگاهی کلان است که در واقع متمرکز
بر این است که روسیه مایل نیست در مرزهای جنوبی اش کشوری قدرتمند قرار داشته باشد و به همین دلیل اگر به گذشته نیز نگاه کنیم آنها نسبت به ایران سیاستی ویژه را مدنظر قرار
داده اند. حتی فارغ از رویدادهایی مانند اشغال آذربایجان که در گذشته وجود داشته در بعد اقتصادی زمانی که در حکومت قبل قرار بود کارخانه سیمان در صوفیان در شمال تبریز ساخته شود شوروی به این موضوع حساس بود که مراکز صنعتی در نزدیکی مرزهای ایران با شوروی ساخته نشود چرا که صنعت عامل جذب جمعیت نیز محسوب می‌شود. به طور کلی کرملین با توجه به ظرفیت‌های ویژه ای که ایران دارد و می‌تواند به عنوان یک قدرت منطقه ای و جهانی شناخته شود دغدغه‌هایی نسبت به همسایه جنوبی اش دارد. به هرحال اگرچه روسیه دارای منابع انرژی، مواد معدنی و دانش فنی است اما آنها فاقد تنوع آب و هوایی و دسترسی به آب‌های گرم هستند که این یک ویژگی مهم برای ایران است. به همین دلیل است که روس‌ها عموما در رابطه با توسعه اقتصادی ایران نقش منفی بازی کرده اند. از طرفی ایران هم سعی نکرده در طول این سال‌ها از همکاری‌های با فراز و نشیبی که با روسیه داشته امتیاز بگیرد. در مورد اخیر مسکو دقیقا دست روی نقطه حساس گذاشته است که همان ظرفیت‌های ایران در ترانزیت کالا از آسیای میانه به خلیج فارس است. ذیل همین نگرانی
است که آنها از پروژه راه آهن گرمسار-اینچه برون
عـــلی‌رغم هــمه
تفاهم‌های قبلی خارج شدند. در اصل اینچه برون ما را به آسیای میانه وصل می‌کند و از گرمسار نیز این خط به راه آهن سراسری
و به خرمشهر متصل
می‌شود که منافع ترانزیتی بسیار زیادی برای ایران ایجاد می‌کند. بنابراین طبیعی است روس‌ها چندان موافق چنین پروژه ای نباشند. مسکو مایل است آسیای میانه را وابسته به خود نگه دارد. در مجموع از این دست اقدامات از سوی روسیه کم نیست از جمله آنها به رغم تفاهم‌ها پنج سال است که ساخت نیروگاه بندرعباس را آغاز نکرده اند و درباره نیروگاه بوشهر نیز پیش از این دیدیم تعویق و تاخیرها بسیار بود.