قاسم محبعلی کارشناس مسائل خاورمیانه
گزارشی مهم اما بدون قابلیت اجرا

سرمقاله‌ها - تاریخ: ۳۰-۰۳-۱۳۹۸, ۰۰:۰۱
گزارشگر ویژه شورای حقوق بشر سازمان‌‌ملل دیروز در گزارشی اعلام کرد، مرگ جمال خاشقجی یک قتل غیرقانونی و عامدانه بوده و عربستان سعودی مسئول آن است.
اگنس کالامارد، گزارشگر ویژه شورای حقوق بشر سازمان ملل در حوزه اعدام‌های غیر قانونی، سرسری یا خودسرانه تاکید کردمدرک معتبری وجود دارد که می‌تواند تحقیق بیشتر درباره ولیعهد سعودی و دیگر مقام‌های عالی‌رتبه این کشور را درباره پرونده خاشقجی تضمین کند. او گفت مدارک معتبری وجود دارد که نشان می‌دهد محمد‌بن سلمان، ولیعهد عربستان در قتل مسئول است. بی تردید اظهاراتی اینچنین از سوی یک مقام در سازمان ملل که به طور رسمی از دست داشتن بن سلمان در قتل فجیع این روزنامه‌نگار در...
کنسولگری عربستان در ترکیه خبر می‌دهد، اوج تحقیر ساختار یک کشور و حاکمیت آن است. این گزارش از این جهت یک گزارش مهم برای جهان و البته پرهزینه برای عربستان تلقی می‌شود و این موضوع بی تردید، فصل جدیدی از فشار افکار عمومی بر روی نهادحاکمیت سعودی‌ها ایجاد خواهد کرد، اما این گزارش ابزار اجرایی ندارد تا مثل دادگاه لاهه بتواند عاملان این قضیه را به پای دادگاه بکشاند از همین رو این گزارش، صرفا جنبه حیثیتی و اعمال فشار روانی بر عربستان سعودی دارد و افکار عمومی را متوجه حاکمان این کشور می‌کند که با مخالفان خودشان عمل می‌کنند.
در باره این مطلب هم که آیا این گزارش می‌تواند باعث شود تا باقی کشورها، فشارهای جدی تری به عربستان و بن سلمان بیاورند یا نه، باید گفت این موضوع به منافع کشورها برمی‌گردد، قادعدتا کشورهایی که منافع‌شان ایجاب می‌کند تا فشارهای عملی به عربستان وارد بیاورند باید این کار را انجام دهند. به نظر می‌آید ازاین پس ترکیه این اعمال فشارها را توامان می‌کند و فاصله بین دو کشور بیشتر می‌شود اما در مورد سایر کشورها ممکن است منافع آنها دراین باشد که اعمال فشار نکنند. به هرحال یک قوه اجراییه پشت این گزارش وجود ندارد که بتواند این عده را احضار و محاکمه کند. در سطح بین‌المللی موارد محدودی مانند دادگاه لاهه وجود دارد که از جنگ جهانی دوم عاملان و جنایتکاران جنگی را احضار و محاکمه می‌کرد اما در مورد مسائل داخلی کشورها نمی‌تواند اعمال نظر کند و درمورد جنایات داخلی کشورها نیز هنوز نهادی وجود ندارد که بتواند عملگرا باشد.