کاربران محترم: دسترسی به صفحات داخلی روزنامه از ساعت 12 میسر می باشد
AFTAB YAZD NEWSPAPER
دوشنبه, 31 شهریور 1399   Monday 21 September 2020
RSS فیدخوان
روزنامه در یک نگاه

جستجو در آرشیو

 Instagram.com/aftabyazd
طراحی و اجرا: هنر رسانه

زمان انتشار: 26 شهریور 1399

صفحه خبر: سرمقاله‌ها

موضوع نگرش وزیر نفت به پالایشگاه‌سازی که مدت‌هاست موردتوجه منتقدان قرار دارد، از روز هجدهم شهریورماه دوباره
بالا گرفت. بیژن زنگنه آن روز گفت: "به من
می‌گویند شما پالایشگاه نزدید؛ ما در پارس جنوبی تولید را ۲.۵ برابر کردیم. این یعنی ۱۰ تا پالایشگاه! اگر به‌جای این، پالایشگاه می‌زدیم، تمام کشور را به کثافت و آلودگی می‌کشیدیم." پس‌ازاین سخن وزیر نفت، منتقدان، رویکرد منفی او به پالایشگاه‌سازی را بار دیگر زیرسوال بردند. او البته مدتی بعد در توئیتر توضیحی منتشر کرد تا منظورش را روشن‌تر کند و نوشت: "پالایشگاه‌سازی اولویت وزارت نفت است؛ اما مصرف سوخت مایع و آسیب به محیط‌زیست، خیر." اما انتقادها ادامه پیدا کرد چراکه منتقدان زنگنه، همواره او را به‌عنوان منتقد پالایشگاه‌سازی معرفی کرده‌اند و سخن جدید زنگنه با چنین پیش فرضی، موردتوجه بیشتری قرار گرفت تا تاییدکننده ادعاهای قبلی درباره مخالفت او با پالایشگاه‌سازی باشد. اما نقطه پایان این مجادله کجاست؟
همین‌جا این نکته را ذکر کنم که اگرچه منظور وزیر نفت را از آن جمله پرحاشیه درک کردم، اما فکر می‌کنم توصیف او مناسب نبود و می‌شد با جملات بهتری این موضوع را بیان کرد. البته دو عامل را می‌توان در "توجیه" این موضوع در نظر گرفت. نخست فشار شدیدی که به‌ویژه در ماه‌های اخیر در قالب معرفی زنگنه به‌عنوان مخالف پالایشگاه‌سازی بر او تحمیل شده و در مجلس هم به‌شدت پیگیری می‌شود؛ آن‌هم در شرایطی که به‌هرحال پالایشگاه ستاره خلیج‌فارس افتتاح شده و ایران را به صادرکننده بنزین تبدیل کرده است. شاید این فشارها آستانه صبر و تحمل زنگنه را پایین آورده است. دوم اینکه سخن زنگنه از منظری عامیانه و برای مخاطب عام مطرح شد که همواره پالایشگاه را به‌عنوان منبع آلودگی می‌شناسد و ازآنجاکه گاز، به‌عنوان سوختی نسبتاً پاک شناخته می‌شود، زنگنه در مقام مقایسه این دو، موضوع را بیان کرد. هرچند به‌هرحال بهتر بود توصیف دیگری به کار می‌رفت.
اما فراتر از این موضوع، این نکته است که آیا واقعاً زنگنه مخالف پالایشگاه‌سازی است؟ شاید پاسخ دقیق به این سوال این باشد که پالایشگاه سازی، اولویت زنگنه نبوده و او بیش از ساخت پالایشگاه در ایران، به سهیم کردن ایران در سهام پالایشگاه‌های کشورهای دیگر و وابسته کردن آن‌ها به نفت ایران تاکید داشته است. اما این به معنای مخالفت زنگنه با ساخت پالایشگاه نیست. مثلاً مقدمات ساخت پالایشگاه ستاره خلیج‌فارس در سال‌های ۸۲ و ۸۳ و در زمان وزارت زنگنه در دولت خاتمی فراهم شد و ساخت پالایشگاه در قانون بودجه سال ۱۳۸۴ هم لحاظ شد.
ساخت پالایشگاه در دولت بعد با تاخیر آغاز شد و در حالیکه قرار بود تا پیش از سال۹۲ افتتاح شود، این اتفاق رخ نداد. از آن زمان تاکنون بحث در مورد میزان پیشرفت پروژه تا آن سال موردتوجه قرار گرفته تا این موضوع را هم به‌عنوان دلیل دیگری بر مخالفت زنگنه با پالایشگاه مطرح کنند. بر اساس آمار و ارقام، مردادماه سال۱۳۹۲ یعنی زمان آغاز به کار دولت روحانی، پیشرفت کلی پالایشگاه ستاره خلیج‌فارس ۶۳درصد بوده است. اما هر کسی که آشنایی مختصری با پروژه داشته باشد می‌داند که مهندسی و خرید هم که به‌مراتب زودتر به پایان می‌رسد، جزو پیشرفت پروژه محاسبه می‌شود درحالی‌که بخش زمان‌بر پروژه، اجرای آن است. ضمن اینکه پروژه ستاره خلیج‌فارس شامل سه بخش پالایشگاه، خط لوله و آبگیر است که پیشرفت خط لوله و آبگیر بالای ۹۷درصد بود و طبیعتاً پیشرفت این دو بخش، درصد پیشرفت کل پروژه را بالا می‌برد. اما همان زمان پروژه پالایشگاه در بخش خرید ۶۳درصد و در بخش اجرا فقط ۳۵درصد پیشرفت داشت. این آمار می‌تواند به ادعاهایی ازاین‌دست که چرا باقیمانده پروژه ظرف دو یا سه سال تکمیل نشد پاسخ دهد.
به‌هرحال ستاره خلیج‌فارس افتتاح شد و نه‌تنها در تولید بنزین خودکفا شدیم بلکه امکان صادرات بنزین هم فراهم شد اما همچنان برخی معتقدند زنگنه باید باز هم پالایشگاه می‌ساخت. حالا به سوال آخر می‌رسیم: آیا با توجه به خودکفایی و حتی امکان صادرات فرآورده، کشور هنوز نیاز به ساخت پالایشگاه جدیدی که تاکنون تعریف نشده باشد، دارد؟ برای پاسخ به این پرسش باید تامل بیشتری کرد. آیا هدف ما صرفاً پالایشگاه‌سازی است یا می‌خواهیم ارزش افزوده بیشتری برای کشور ایجاد کنیم؟ وقتی به خودکفایی رسیدیم، طبعا باید به ارزش افزوده بیشتر فکر کنیم. آیا مثلاً تاکنون بین ارزش افزوده خوراکی که به پالایشگاه‌ها داده می‌شود با ارزش افزوده خوراکی که به پتروشیمی‌ها داده می‌شود مقایسه‌ای انجام شده؟ آیا این موضوع را در قالب ارزش سبد محصولات صادراتی هر کدام بررسی کرده‌ایم؟ فکر می‌کنم با بررسی این موضوع، بتوانیم افق اقتصادی مشخصی برای پالایشگاه‌سازی در کشور ترسیم کنیم و این مقوله مهم را از قالب دعواها و کلی‌گویی‌های سیاسی خارج کنیم.


ارسال ديدگاه
نام: ايميل: ديدگاه:
آفتاب یزد از چاپ نظراتی که حاوی مطالب کذب، توهین یا بی‌احترامی به اشخاص، قومیت‌ها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور و آموزه‌های دین مبین اسلام باشد معذور است.
نظرات پس از تأیید در بخش روی خط آفتاب روزنامه چاپ می‌گردد.

ناحیه کاربری

آدرس ایمیل:
رمز عبور:
 
رمز عبورم را فراموش کرده‌ام

ثبت نام