کاربران محترم: دسترسی به صفحات داخلی روزنامه از ساعت 12 میسر می باشد
AFTAB YAZD NEWSPAPER
دوشنبه, 23 فروردین 1400   Monday 12 April 2021
RSS فیدخوان
روزنامه در یک نگاه

جستجو در آرشیو

 Instagram.com/aftabyazd
طراحی و اجرا: هنر رسانه

زمان انتشار: 16 آذر 1398

صفحه خبر: اجتماعی

آفتاب یزد: اختلال کم توجهی – بیش فعالی یا ADHD اختلالی است که معمولا در زمان کودکی تشخیص داده می‌شود، ولی در بسیاری از موارد تا بزرگسالی ادامه می‌یابد. میلیون‌ها کودک و بزرگسال در جهان از این اختلال رنج می‌برند. این اختلال مربوط به سلامت روانی است لذا می‌تواند باعث ایجاد فعالیت‌های بیش از حد نرمال و رفتارهای ناگهانی و دیگر مشکلات در افراد شود و کیفیت زندگی آنها را به خطر بیندازد. از آنجا که میزان افراد مبتلا به اختلال کم توجهی و بیش فعالی طی دهه افزایش یافته است،با توجه به اهمیت موضوع آفتاب یزد در این باره با دکتر سید یاسر موسوی ندوشن ، فوق تخصص روانپزشکی کودک و نوجوان، عضو هیئت علمی‌دانشگاه علوم پزشکی تهران ، پزشک بیمارستان مرکز طبی کودکان گفت و گو کرده است .
وی در این باره می‌گوید : اختلال بیش فعالی- کم توجهی
که به اختصار به آن ADHD می‌گویند، یک اختلال شایع روانپزشکی در کودکان و نوجوانان می‌باشد. حدود هفت تا ده درصد کودکان به این اختلال مبتلا هستند که در صورت عدم درمان مناسب می‌تواند منجر به اختلال در عملکرد فرد در دوران نوجوانی و بزرگسالی شود.
دکتر موسوی خاطرنشان کرد : طبق آمار به دست آمده ابتلا به اختلال بیش فعالی- کم توجهی در پسرها شایع تر از دخترها می‌باشد و شیوع آن طی سال‌های اخیر افزایش یافته است.
این فوق تخصص روانپزشکی کودک و نوجوان بیان کرد : علایم ابتلا به اختلال بیش فعالی- کم توجهی به طور کلی سه دسته تقسیم می‌شوند که عبارتند از: بی دقتی، تکانشگری و پرفعالیتی.
وی عنوان کرد :در افراد مبتلا به این اختلال علایم کم توجهی که معمولا به صورت بی دقتی در انجام تکالیف و امتحانات، حواس پرتی، نیمه کاره رها کردن کارها و فعالیت‌ها، اجتناب یا اکراه از انجام امور نیازمند دقت (عدم علاقه به انجام تکالیف مدرسه) و جا گذاشتن وسایل در مدرسه تظاهر می‌کند.
دکتر موسوی ابراز داشت: علایم تکانشگری در افراد مبتلا به اختلال بیش فعالی- کم توجهی با علایمی‌مثل بین حرف دیگران پریدن، دخالت در صحبت‌ها یا امور مربوط به دیگران، جواب سوال دیگران را قبل از تمام شدن سوال دادن، نسنجیده حرفی زدن، رفتارهای ناگهانی مثل رهاکردن دست والدین در خیابان، پرت کردن اشیاء، تحریک پذیری، صبر نداشتن برای رسیدن به خواسته‌ها و سختی ایستادن در صف یا نوبت خود را نشان می‌دهد.
این عضو هیئت علمی‌دانشگاه علوم پزشکی تهران ادامه داد :علایم پرفعالیتی که معمولا به صورت جنب و جوش زیاد، پرحرفی، وول خوردن زیاد، دیرتر از معمول خوابیدن، بازی یا فعالیت‌های پر سر و صدا، راه افتادن در کلاس درس و یکجا ننشستن در مهمانی در افراد مبتلا به این اختلال بروز پیدا می‌کند.
وی اظهار داشت : معمولا با افزایش سن کودک علایم مربوط
به پر تحرکی کاهش می‌یابد، در حالیکه علایم مربوط به کم توجهی و تمرکز و رفتارهای تکانشی می‌تواند باقی بماند.
دکتر موسوی عنوان کرد: اختلال بیش فعالی- کم توجهی سه نوع مختلف دارد که عبارتند از نوع با تظاهرات غالب کم توجهی، با تظاهرات غالب پرفعالیتی و تکانشگری و نوع با تظاهرات ترکیبی از سه دسته علایم.
این فوق تخصص روانپزشکی کودک و نوجوان بیان کرد: برخلاف تصور خانواده‌ها، حتما لازم نیست یک کودک با تشخیص اختلال
بیش فعالی- کم توجهی ، جنب و جوش زیاد داشته باشد یا به اصطلاح از دیوار صاف بالا برود بنابراین حتی اگر کودک با وجود آرام بودن، چندین علامت از دسته علایم کم توجهی را داشته باشد، برای وی تشخیص اختلال بیش فعالی- کم توجهی نوع با تظاهرات غالب کم توجهی مطرح می‌شود و نیاز به درمان دارد.
وی تصریح کرد : مهمترین دلیل ابتلا به اختلال بیش فعالی- کم توجهی، ژنتیک می‌باشد، به طوری که در صورت ابتلای یک فرزند به این اختلال، شانس ابتلای خواهر یا برادر وی 2 تا 8 برابر می‌شود.
دکتر موسوی اضافه کرد: در کنار عوامل ژنتیکی، عوامل محیطی مثل وزن خیلی کم کودک هنگام تولد (زیر یک کیلو گرم)، مصرف سیگارتوسط مادر طی دوران بارداری، زایمان زودتر از موعد و حوادث حین زایمان در ایجاد اختلال بیش فعالی – بی توجهی نقش دارند.
این فوق تخصص روانپزشکی کودک و نوجوان بیان کرد : بر خلاف تصور شایع در جامعه ما مصرف کندر توسط مادر در دوران بارداری، روش‌های فرزند پروری، افزودنی‌های غذایی، مواد غذایی حاوی رنگ‌های خوراکی و کمبود ویتامین‌ها یا مصرف زیاد شکر، نقشی در ایجاد اختلال
بیش فعالی- کم توجهی در کودک ندارد.
وی اظهار کرد : در صورت شدید بودن علایم اختلال بیش فعالی-
کم توجهی می‌توان آن را در نوزادی و با راه افتادن کودک مشاهده کرد ولی به طور معمول با علایم پرفعالیتی و تکانشگری در سنین
5-4 سالگی این علایم بروز پیدا می‌کند.
دکتر موسوی افزود : در بسیاری اوقات نیز به دنبال حضور کودک در مدرسه (زمانی که انتظار می‌رود کودک وارد عملکردهای منظم تر،
سازمان یافته تر و پیچیده تر شده و با همسالان خود وارد ارتباط موثرتری گردد)، معلمین متوجه این شرایط در کودک می‌شوند و به والدین توصیه می‌کنند که کودک را جهت ارزیابی نزد روانپزشک ببرند.
این فوق تخصص روانپزشکی کودک و نوجوان اظهار کرد: والدین باید این نکته را در نظر داشته باشند که یک کودک با اختلال بیش فعالی- کم توجهی می‌تواند ساعت‌ها بنشیند و مشغول فعالیت‌های مورد علاقه اش
مثل تماشای تلویزیون یا بازی با تلفن همراه یا کامپیوتر شود و این حالات منافاتی با تشخیص اختلال بیش فعالی- کم توجهی ندارد.
وی خاطرنشان کرد : کودک بیش فعال همیشه از خطرات و عواقب رفتارهایش آگاهی ندارد و به علت تکانشگری ممکن است به طور ناگهانی رفتارهایی مثل دویدن در خیابان و رها کردن دست والدین، بازی کردن با کبریت و آتش یا پرتاب کردن اشیاء به سمت دیگران داشته باشند و در نتیجه نیاز به مراقبت بیشتر توسط والدین دارند.
دکتر موسوی بیان کرد : داشتن و تربیت فرزند بیش فعال و رسیدگی به امور درسی و تحصیلی وی از والدین انرژی زیادی می‌گیرد و نیاز به صبوری و ثبات شرایط روحی والدین جهت رسیدن به نتایج مطلوب دارد و توصیه می‌شود در صورتی که مادر و پدر کودک شرایط روحی مثل اضطراب، افسردگی، تحریک پذیری و غیره دارند، برای رسیدن به بهبود هر چه بیشتر بیماری فرزندشان، مراجعه جهت درمان شرایط روحی خود را مد نظر داشته باشند.
این فوق تخصص روانپزشکی کودک و نوجوان اضافه کرد : بهتر است والدین در مسئولیت‌های تربیتی و رسیدگی به امور درسی یا تفریحی یا پزشکی فرزندشان تقسیم کار و همکاری و هماهنگی مناسب داشته باشند و همه امور به عهده یک والد نباشد و در صورت خستگی یا دست تنها بودن از اقوام نزدیک مثل پدر بزرگ، مادر بزرگ و حتی دوستان خانوادگی نزدیک به صورت مقطعی کمک بگیرند. لازم است والدین هماهنگی لازم و متناوب را با آموزگار و کادر مدیریتی مدرسه فرزند، در مورد عملکرد تحصیلی و رفتار وی در محیط مدرسه داشته باشند.
وی عنوان کرد : تشخیص اختلال بیش فعالی-کم توجهی بر اساس ویزیت کودک و اخذ شرح حال دقیق و مناسب از والدین وی می‌باشد و برای تشخیص نیازی به انجام تست هوش، نوار مغزی، سی تی اسکن یا ام آر آی یا نقشه مغزی نمی‌باشد، مگر اینکه پزشک طی ارزیابی و معاینه، بررسی‌های تشخیصی لازم بر اساس شرایط کودک را توصیه کند.
دکتر موسوی بیان کرد : اختلال بیش فعالی- کم توجهی زمانی مطرح می‌شود که علایم شدیدتر و مداوم تر از رفتارهای متناسب با سن کودک یا نوجوان باشد و منجر به اختلال در عملکرد تحصیلی، ارتباط وی با همسالان، تعامل با والدین یا آسیب دیدن وی شود، پس با شیطنت معمول یک کودک که گهگاهی است و اختلالی در عملکرد تحصیلی یا ارتباطات کودک ایجاد نمی‌کند تفاوت دارد. به عنوان مثال کودکی که هنگام خستگی بهانه گیر و لجباز می‌شود و بی قراری می‌کند ولی در مواقع دیگر حرف شنوی دارد، مشکلی ندارد و نیاز به درمان نیز نخواهد داشت، اما کودکی که در اکثر زمان‌ها لجباز و عصبانی و بی قرار است و حرف شنوی ندارد ممکن است به اختلال بیش فعالی-کم توجهی مبتلا باشد و در نتیجه نیازمند ارزیابی توسط پزشک متخصص و در صورت نیاز درمان می‌باشد.
این فوق تخصص روانپزشکی کودک و نوجوان ابراز داشت : معمولا در کودکان همزمان با اختلال بیش فعالی- کم توجهی، اختلالات دیگری مثل اضطراب، وسواس، افسردگی، تیک، اختلال یادگیری یا لجبازی شدید مشاهده می‌شود ، به همین خاطر علایم بیماران ممکن است در کودکان مختلف متفاوت باشد و درنتیجه درمان‌های متفاوتی هم برای هر کدام تجویز شود و در نتیجه توصیه می‌شود والدین محترم علایم یا درمان‌های فرزندشان را با کودکان دیگر مقایسه نکنند یا بدون نظر روانپزشک از داروهای موثر در کودک دیگر، برای فرزندشان استفاده نکنند.
وی خاطرنشان کرد :علایم ابتلا به اختلال بیش فعالی- کم توجهی در 40 در صد موارد تا 12 سالگی بهبود می‌یابد و در 60 درصد کودکان تا نوجوانی ادامه پیدا می‌کند. این اختلال در گروهی نیز در صورت عدم درمان مناسب تا بزرگسالی ادامه خواهد یافت، به طوریکه 4 درصد بزرگسالان، مبتلا به اختلال بیش فعالی-کم توجهی بزرگسالان می‌باشند.
دکتر موسوی بیان کرد : باورهای غلطی در مورد اختلال بیش فعالی- کم توجهی در جامعه وجود دارد که گاهی باعث نگرانی شدید والدین کودکان و نوجوانان مبتلا شده و گاهی برعکس باعث انکار بیماری کودک و عدم مراجعه برای درمان وی می‌شود، باورهایی مثل بچه بیش فعال حتما در آینده بزهکار می‌شود، تا آخر عمر باید دارو بخورد، عاطفه ندارد، علایم تحت کنترل کودک می‌باشد و باید بتواند خودش را کنترل کند، حتما اعتیاد به مواد مخدر پیدا خواهد کرد، به خاطرهوش زیادش است که بیش فعال است و درمان نمی‌خواهد، بچه است و شیطنت می‌کند، کودک زیر سه سال بیش فعال نمی‌شود و بسیار باور‌های نادرست دیگر.
این عضو هیئت علمی‌دانشگاه علوم پزشکی تهران عنوان کرد : برخی از بیماری‌های جسمی‌مثل مشکلات تیروئید، کم خونی شدید و صرع می‌تواند علایمی‌شبیه علایم اختلال بیش فعالی- کم توجهی در کودک ایجاد کند و در نتیجه توصیه می‌شود ابتدا کودک توسط یک پزشک متخصص روانپزشکی ویزیت شود تا ضمن بررسی اختلال بیش فعالی- کم توجهی، اختلالات جسمی‌که ممکن است علایمی‌مشابه این اختلال داشته باشند، نیز ارزیابی شود.
وی تاکید کرد : عدم درمان اختلال بیش فعالی- کم توجهی می‌تواند باعث شود کودک، برچسب سرکش و بی مسئولیت خورده و به خاطر رفتارهایش سرزنش و تنبیه شود و منجر به مشکلاتی مثل لجبازی، افت عملکرد درسی، اختلال در ارتباط با همسالان، کاهش اعتماد به نفس کودک، واکنش منفی اطرافیان، خانواده، کارکنان مدرسه و همسالان نسبت به رفتارهای کودک، پرخاشگری، مصرف سیگار و مواد در سنین بالاتر و گاهی رفتارهای ضد اجتماعی شود، درحالیکه درمان مناسب، عملکرد تحصیلی و ارتباطی کودک را بهبود بخشیده و از اضطراب و نگرانی والدین می‌کاهد.
دکتر موسوی عنوان کرد : متاسفانه دیدگاه‌های نادرست در جامعه ما در مورد درمان‌ها و دارو‌های روانپزشکی منجر به اجتناب برخی از والدین از درمان فرزندشان یا تاخیر در درمان وی می‌شود که در اینجا باید به این نکته اشاره کنم که داروهای روانپزشکی مثل هر داروی دیگری حتما باید با نظر پزشک متخصص و متناسب با شرایط کودک یا نوجوان تجویز شود.
این فوق تخصص روانپزشکی کودک و نوجوان اضافه کرد : مانند همه داروها، داروهای روانپزشکی هم عوارض اندکی مثل تغییرات اشتها یا خواب دارند که معمولا در ابتدای درمان مشاهده می‌شود و نگران کننده نبوده و در صورت بروز آنها می‌توان با مشورت با پزشک تجویزکننده دارو با راهکارهای مناسب، این عوارض را به حداقل رساند به طور مثال برای کاهش اشتها، می‌توان دارو را بعد از وعده غذایی به کودک داد یا برای پیشگیری از اختلال در خواب کودک (بی خوابی یا خواب آلودگی طی روز)، دارو را در ساعات مناسب تجویز کرد. ضمن اینکه بسیاری از مواقع با ادامه مصرف دارو و پس از چند روز برخی از عوارض مثل خواب آلودگی خود به خود برطرف می‌شوند. پس توصیه می‌شود در صورت مشاهده این عوارض نگران نشده، داروی فرزندتان را قطع نکنید و با پزشک تجویز کننده دارو مشورت کنید و از مشورت با افرادی که تخصصی در این زمینه ندارند، خودداری کنید.
وی ابراز داشت : بررسی‌های مختلف در دانشگاه‌های معتبر جهان نشان داده است که داروهای روانپزشکی در صورت تجویز توسط پزشک متخصص و مصرف مناسب بر اساس دستور پزشک، بر خلاف نگرانی‌های نادرست در جامعه، هیچ‌گونه عوارض خطرناک یا دراز مدت و ماندگاری مثل بلوغ زودرس، افسرده کردن کودک، اختلال در رشد کودک، اختلال در عملکرد مغزی کودک، تاثیر منفی بر عملکرد هوشی کودک، معتاد شدن کودک به دارو و نیاز به مصرف دارو تا آخر عمر یا اختلال در تولید مثل کودک در آینده ندارد. به عنوان مثال داروی
" متیل فنیدیت" که بیشتر با نام" ریتالین" شناخته می‌شود، در سال 1930 میلادی ساخته شده است و طی این سال‌ها مطالعات متعدد
بر روی آن انجام شده که بی خطری و موثر بودن این دارو را در کودکان و نوجوانان مبتلا به اختلال بیش فعالی-کم توجهی بارها و بارها ثابت کرده اند.
دکتر موسوی افزود: ضروری است که بدانیم مصرف بدون تجویز پزشک و خودسرانه دارو" ریتالین" و سایر داروها می‌تواند عوارض متعددی در فرد مصرف کننده داشته باشد و توصیه می‌شود به هیچ وجه بدون تجویز و نظارت پزشک (مثل هر داروی دیگر) مصرف نشود.
این فوق تخصص روانپزشکی کودک و نوجوان بیان کرد : با توجه به بی دقتی و فراموش کاری و حواس پرتی کودکان و نوجوانان مبتلا به اختلال بیش فعالی- کم توجهی توصیه می‌شود والدین بر مصرف مناسب و به موقع دارو توسط فرزند نظارت کافی داشته و داروها در دسترس فرزندان نباشد و دارو‌ها در محل ایمن و دور از دسترس کودکان نگهداری شود.
وی اظهار کرد کرد : در مواقعی کودکان و نوجوانان تمایلی ندارند دیگران از ابتلا آنها به اختلال بیش فعالی- کم توجهی یا از مصرف داروی آنها اطلاع داشته باشند، والدین باید به این خواست فرزند احترام بگذارند و در این مورد به وی اطمینان دهند.
دکتر موسوی ادامه داد : لازم است والدین از برچسب زدن و تحقیر فرزندشان با لغاتی مثل قرصی، روانی و غیره (که متاسفانه فراوان و مخصوصا هنگام عصبانیت والدین از رفتارهای کودک اتفاق می‌افتد) اجتناب کنند و در صورت انجام این رفتار از طرف خواهر یا برادر کودک، با آنها صحبت و از این رفتار بر حذر دارند.
این فوق تخصص روانپزشکی کودک و نوجوان تصریح کرد : والدین محترم باید توجه داشته باشند که از القاء حس احساس گناه در فرزندشان با جملاتی مثل از دست تو مریض شدم، بیچاره ام کردی، خسته ام کردی، دوستت ندارم، از دست تو پیر شدم و غیره اجتناب کنند و از مقایسه کودک مبتلا به اختلال بیش فعالی – کم توجهی با دیگر کودکان خودداری نمایند زیرا این رفتارها باعث افت اعتماد به نفس کودک می‌شود.
وی خاطرنشان کرد : برای ارتباط مناسب و قوی با کودک، والدین باید زمان کافی و مناسب با فرزند خود سپری کرده و فعالیت‌های مشترک که موردعلاقه کودک و مورد تایید آنها باشد با فرزند خود داشته باشند و احساسات خود را نسبت به فرزندشان نشان داده و رفتارهای مثبت او را تشویق کرده و پاداش دهند.
دکـــتر موسوی بیان کرد : خط اول درمان اختلال
بیش فعالی-کم توجهی ، درمان دارویی است و در کنار درمان دارویی، درمان تایید شده دیگر، آموزش والدین برای شناخت بیماری و تصحیح باورهای غلط در مورد بیماری و درمان آن، در کنار آموزش روش‌های مناسب فرزند پروری و مداخلات رفتاری مناسب برای تقویت رفتارهای مثبت و کاهش رفتارهای منفی کودک یا نوجوان با استفاده مناسب از پاداش و
محروم سازی می‌باشد. این فوق تخصص روانپزشکی کودک و نوجوان اظهار داشت: براساس آخرین پژوهش‌ها، مکمل‌ها، رژیم‌های غذایی خاص و نوروفیدبک تاثیر مناسبی در بهبود اختلال بیش فعالی-کم توجهی در کودکان یا نوجوانان ندارند و تنبیه فیزیکی نه تنها کمکی به بهبود کودک نمی‌کند، بلکه به تشدید علایم او و الگو گیری از این رفتار نادرست والدین و پرخاشگری کودک منجر می‌شود.
وی ابراز داشت: داروهای متعددی برای درمان اختلال بیش فعالی- کم توجهی
ساخته شده است که ریتالین (متیل فنیدیت) و اتوموکستین (استراموکس) در کشور ما بیشتر مورد استفاده قرار می‌گیرد. ضمنا علاوه بر این داروها، گاهی داروهایی مثل آرپی پرازول، رسپریدون و کلونیدین هم در درمان کودکان و نوجوانان مبتلا به اختلال بیش فعالی- کم توجهی کاربرد دارند.
دکتر موسوی در پایان گفت : پزشک بعد از ارزیابی دقیق کودک و با در نظر گرفتن شرایط فیزیکی مثل وزن، شرایط خواب و اشتهای کودک، سن، نوع و شدت اختلال بیش فعالی-کم توجهی، وجود یا عدم وجود سایر اختلالات روانپزشکی یا بیماری‌های جسمی، داروی مناسب و دوز متناسب با وزن کودک یا نوجوان را برای وی از میان داروهای تایید شده برای درمان اختلال بیش فعالی- کم توجهی تجویز می‌کند.


ارسال ديدگاه
نام: ايميل: ديدگاه:
آفتاب یزد از چاپ نظراتی که حاوی مطالب کذب، توهین یا بی‌احترامی به اشخاص، قومیت‌ها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور و آموزه‌های دین مبین اسلام باشد معذور است.
نظرات پس از تأیید در بخش روی خط آفتاب روزنامه چاپ می‌گردد.

ناحیه کاربری

آدرس ایمیل:
رمز عبور:
 
رمز عبورم را فراموش کرده‌ام

ثبت نام