کاربران محترم: دسترسی به صفحات داخلی روزنامه از ساعت 12 میسر می باشد
AFTAB YAZD NEWSPAPER
چهارشنبه, 07 اسفند 1398   Wednesday 26 February 2020
RSS فیدخوان
روزنامه در یک نگاه

جستجو در آرشیو

 Instagram.com/aftabyazd
طراحی و اجرا: هنر رسانه

زمان انتشار: 27 تیر 1395

صفحه خبر: صفحه یک

جهان هنوز از شوک کشتار تروریستی توریست‌ها در نیس فرانسه بیرون نیامده بود که خبر کودتا علیه حکومت رجب طیب اردوغان در نظام سیاسی ترکیه به وسیله عاملانش به موضوع اول رسانه‌های جهان بدل شد.این کودتا موجب شد که دو شهر اصلی ترکیه یعنی آنکارا و استانبول شب پرالتهابی را در شامگاه 16 ژوئیه سپری کنند.جدای از نتایج این کودتا ،مسئله حائز اهمیت همان واکاوی اسباب و علل آن است و باید دید که چه عواملی در پیدایی چنین سناریو و
پدیده ای نقش داشته اند؟
در ریشه‌یابی کودتای اخیر ترکیه آنچنانکه مقامات تراز اول دولتی ترکیه از جمله رجب طیب اردوغان اذعان داشته‌اند، وجود یک عامل بیش از عوامل دیگر برجسته است و آن چیزی نیست مگر تحرکات فتح الله گولن آنهم بعنوان بزرگترین اپوزیسیون اردوغان که در پنسیلوانیای آمریکا اقامت دارد. به عبارت دیگر اردوغان تلاش دارد که در بروز چنین پدیده ای همانند سایر اتهامات گذشته ای نقشی برای اقدامات گولن بجوید و دست پنهان او را در بروز و پیدایی حوادث شومی از این دست نشانه رود.
نکته در خور توجه دیگری که می توان برای اسباب علل کودتای اخیر ترکیه اشاره کرد،با عاملان کودتا پیوند دارد که همان نظامیان هستند.در این ارتباط باور اردوغان بر آن است که ارتشیان به عنوان عاملان کودتا تنها از فتح الله گولن بعنوان تنها آبشخور فکری دستور می گیرند و همه حوادث از پنسیلوانیای آمریکا آب می‌خورد، منتها تنها تفاوتش با کودتاهای پیشین از جمله کودتای 1980 در آن است که کودتاچیان قرار نیست که قدرت را به نظامیانی در حد و مقام ژنرال کنعان اورن یا سر پرست فعلی ستاد مشترک ارتش ژنرال دوندار واگذار کنند، بلکه خواهان آن هستند که فتح الله گولن یا هم فکران او را بر سر کار بیاورند.
به رغم آنکه اردوغان تلاش کرده است و می کند که کودتای اخیر را تقابلی میان نظامیان و جنبش دموکراسی خواهی و تحول خواه بداند،اما واقعیت چیست؟ آیا آنگونه که اردوغان و نخست وزیر وقتش ییلدیریم عنوان کرده اند،این کودتا جنگ میان نظامیان و جنبش دموکراسی آنان است؟ و اساساً اینکه تا چه میزان می توان برای ادعاهای آنان سهمی قائل شد؟
واقعیت آن است که تحرکات فتح الله گولن در بروز این کودتا بخشی از واقعیت و حقیقت است،اما همه آن نیست. به عبارت دیگر نقش گولن در بروز و ایجاد کودتا شرط لازم است، اما شرط کافی نیست. جدای از اقدامات ایذایی و تحرکات گولن بخشی از علل و اسباب پیدایی کودتا در الگو‌ها و کنش‌های دموکراسی گریزانه اردوغان و رهبران حزب عدالت و توسعه ریشه دارد. این ادعا زمانی قوت می گیرد که بتوان انگیزه‌های عاملان کودتا را رد جویی کرد. عاملان کودتا عنوان کرده اند که برای دفاع از دموکراسی و نقض حقوق بشر دست به کودتا زده اند. آنسوتر کافی است که نظری به کنش‌های اردوغان و رهبران حزب عدالت و توسعه افکنده شود تا اثبات گردد که آنچه را عاملان کودتا گفته اند،به واقعیت نزدیک است و از طرف دیگر آنچه را هم که اردوغان و هم فکرانش ادعا کرده اند
تا چه میزان توهم آلود و با تفکرات دایی جان ناپلئونی در پیوند است.
آنچنانکه از قراین و نشانگان الگو‌ها و کنش‌های رفتاری اردوغان در جغرافیای آناتولی بر می‌آید،کارنامه سیاسی اردوغان سابقه درخشانی را عرضه نمی کند و اساسا مخدوش و سوال برانگیز است.کج فهمی اردوغان از دموکراسی و خلاصه کردن آن به چند بر گزاری انتخابات و توجه به نتایج عددی آن، نتایج واقعه پارک کزی،برخورد غیر مدنی با بازماندگان معدن شهر سوما در ناحیه مانیسا در غرب این کشور،تلاش برای تکرار انتخابات پارلمانی در ماه نوامبر 2015،تلاش برای افزایش قدرت ریاست جمهوری در سیستم پرزیدنتتال،نهادن تیغ بر گلوی اصحاب مطبوعات و آزادی بیان به ویژه برخورد غیر لیبرال با دست اندرکاران روزنامه زمان و حریت،به حاشیه راندن احزاب چپ (حزب جمهوری خلق،حزب حرکت ملی، حزب دموکراتیک خلق‌ها و حزب کارگران کردستان ترکیه) در این کشور و سر انجام کودتای پست مدرن علیه احمد داوود اوغلو جملگی جلوه‌هایی از رفتار‌های گریز از مرکز اردوغان و رهبران
حزب عدالت و توسعه را به نمایش می گذارند.
اگر این رفتارها همانند اقدامات گولن در بروز این کودتا نقش دارند،پس نباید علت العلل بروز کودتا را در اقدامات گولن خلاصه کرد. اگر اردوغان و سایر رهبران حزب عدالت و توسعه از جمله ییلدریم نخست وزیر وقتش بروز این کودتا را فقط در اقدامات وتحرکات گولن خلاصه کنند،بار دیگر این رهبران خود را در دومینویی از دور باطلی گرفتار کرده که پایانی برایش متصور نیست.لذا طبیعی است که اردوغان در این دور باطل مرتکب رفتارگریز از مرکز دیگری شده باشد که نمی خواهد و قرار نیست چشم خود را به سوی واقعیات باز کند.
جان کلام آنکه آن کودتایی که در شامگاه 16 ژوئیه فضای سیاسی و اجتماعی ترکیه را ملتهب ساخت، بالاخره با مجاهدت پلیس و مردم ترکیه خنثی شد.مهمترین دستاورد این کودتا هم تحکیم ضمنی پایه‌های قدرت اردوغان بود. اما به رغم همه جزر و مدهای که این کودتا داشت،به واقع نمی توان از پیام این کودتا غافل ماند. بدون تردید این
کودتا می تواند در یک نگاه حامل پیام‌هایی برای رهبران حزب عدالت و توسعه به ویژه شخص رجب طیب اردوغان در کاخ آک سارا باشد و آن اینکه اردوغان باید راه و رسم دموکراسی و تقید به آرمان‌هایش را از مردمی بیاموزد که با فرصت عمل سیاسی توانستند از گسترش ابعاد آن جلوگیری کنند تا ترکیه همانند بحران و ناامنی‌های دیروز و پیشین حمام خوان و جولانگه تروریست‌ها و کودتاچیان نشود.


ارسال ديدگاه
نام: ايميل: ديدگاه:
آفتاب یزد از چاپ نظراتی که حاوی مطالب کذب، توهین یا بی‌احترامی به اشخاص، قومیت‌ها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور و آموزه‌های دین مبین اسلام باشد معذور است.
نظرات پس از تأیید در بخش روی خط آفتاب روزنامه چاپ می‌گردد.

ناحیه کاربری

آدرس ایمیل:
رمز عبور:
 
رمز عبورم را فراموش کرده‌ام

ثبت نام