کاربران محترم: دسترسی به صفحات داخلی روزنامه از ساعت 12 میسر می باشد
AFTAB YAZD NEWSPAPER
سه شنبه, 28 خرداد 1398   Tuesday 18 June 2019
RSS فیدخوان
روزنامه در یک نگاه

جستجو در آرشیو

 Instagram.com/aftabyazd
طراحی و اجرا: هنر رسانه

زمان انتشار: 25 اردیبهشت 1397

صفحه خبر: سیاسی

انتخابات پارلمانی در عراق درحالی برگزار شد که ائتلاف سائرون به رهبری مقتدی صدر پیشتاز است. صدر بر هویت عربی عراق تاکید دارد و سیاست مستقل را برای این کشور خواستار است
پارلمان در مشت صدر؟

آفتاب یزد- گروه سیاسی: پانزده سال بعد از سقوط صدام حسین، عراق یک انتخابات پارلمانی دیگر را هم پشت سرگذاشت. هرچند جرج بوش پسر به بهانه وجود تسلیحات کشتار جمعی به عراق حمله کرد و حکومت صدام متلاشی شد اما ماجرا در این کشور به یک تئوری مهم هم گره خورده بود. پروژه دموکراتیزاسیون در خاورمیانه که قرار بود عراق به عنوان سمبل آن معرفی شود و کم کم دموکراسی به سایر کشورهای منطقه نیز تسری یابد. هرچند این موضوع که دموکراسی را نمی‌توان از بالا به پایین پدید آورد و این پدیده نیاز به اقداماتی گام به گام و تدریجی از پایین به بالا دارد در جهان سیاست اثبات شده است اما جرج بوش با حلقه ای از نئوکان‌ها که معتقد به ایجاد دموکراسی حتی به زور اسلحه بودند حملات بی امان به عراق را در دستور کار قرار دادند و تونی بلر نخست وزیر بریتانیا نیز با آنها همراه شد. با این حال هرچند دموکراسی در این کشور دست کم در برگزاری انتخابات در عراق حاکم شده اما خلا قدرت در عراق موجب شکل گیری رقابت میان قدرت‌های جهانی و منطقه ای در این کشور شده است. همین خلا یکی از دلایلی بود که تروریسم به طور افسار گسیخته ای در عراق رشد کرد. به تازگی مردم این کشور به پای صندوق رای رفتند تا نمایندگان پارلمان خود را انتخاب کنند. این اولین انتخابات بعد از شکست داعش است. گروه تروریستی داعش تا همین دو سال پیش بخش اعظمی از عراق را تصرف کرده بود اما سرانجام تسلیم شد. در سال‌های اخیر ایالات متحده و ائتلاف آن، ارتش عراق و نیروهای بسیج مردمی حشد الشعبی با کمک مستشاری ایران روی شکست داعش تمرکز کردند. حالا ثبات به عراق بازگشته و انتخابات اخیر می‌تواند تکلیف گروه‌های سیاسی در چند سال آینده را تعیین کند. به گفته مقام‌های انتخاباتی عراق، پس از شمارش بیش از ۹۵ درصد آرا در ده استان از ۱۸ استان عراق، فهرست مورد تایید روحانی با نفوذ مقتدی صدر تا این لحظه پیشتاز است و فهرست‌هادی عامری، رهبر گروه شبه نظامی سپاه بدر، دوم است. همچنین ائتلاف حیدر العبادی نخست وزیر فعلی این کشور نیز در جایگاه سوم قرار دارد.

پیروز انتخابات عراق کیست؟
اما معنی نتایج در انتخابات پارلمانی عراق چیست؟ پیروزی ائتلاف مقتدی صدر پیش از هر چیز نشانه این است که مردم عراق خواستار سیاستی مستقل هستند. درحالی که عراق به محل گرو کشی قدرت میان بازیگران جهانی تبدیل شده مقتدی صدر بارها بر این موضوع تاکید کرده که عراق باید سیاست مستقلی را در پیش گیرد. او به عنوان مهم‌ترین روحانی شیعه در عرصه سیاسی عراق شناخته می‌شود. او چند سالی را در ایران سپری کرد. در مهر سال 90 خبرگزاری برنا نوشت:«همزمان با آغاز زمینه خروج نظامیان آمریکایی از عراق و افول قدرت آل سعود در این کشور، سید مقتدی صدر، پس از چهار سال اقامت در ایران و تکمیل دروس فقهی، برای همیشه به مقر فرماندهی خود در نجف بازگشت. مقتدی صدر، رهبر جریان صدر عراق و فرمانده ارشد سپاه "المهدی(عج)" است که مدت‌هاست به صورت خفته و آماده باش به سر می‌برد تا در صورت خلف وعده باراک اوباما و عدم خروج اشغالگران، بار دیگر مبارزات مسلحانه با نظامیان بیگانه را آغاز کند.» با این حال او در ماه‌های اخیر تلاش کرده خود را فراتر از دیدگاه‌های قومی و مذهبی نشان دهد و با تاکید بیشتر بر ناسیونالیسم عراقی خواستار استقلال این کشور در تصمیم گیری‌ها شود و به نوعی عراق جولانگاه دیگران نشود. سفرهای سال گذشته مقتدی صدر به برخی کشورهای منطقه از جمله عربستان نشان از تغییراتی در دیدگاه‌های صدر دارد. او حالا آنچنان به دنبال اتخاذ سیاست‌های مستقل در عراق است که خواستار حضور بازرسان بین المللی در انتخابات برای جلوگیری از هر گونه تقلب شده بود. صدر در توئیتی نوشته بود: «به زودی انتخابات پارلمانی در عراق برگزار می‌شود و هر روز به نگرانی ما در خصوص احتمال نقض قوانین در جریان برگزاری آن افزوده می‌شود و در همین راستا خواهان نظارت بین المللی مستقل بر انتخابات هستیم تا این روند به صورت شفاف برگزار شود.» ما از گروه‌های سیاسی نیز می‌خواهیم برای موفقیت انتخابات و برگزاری آن به صورت شفاف همکاری کنند و یک نظارت مستقل بدون مداخله در امور داخلی عراق از سوی کشورهای اشغالگر را خواستار شوند.» ویژگی حامیان صدر در ماه‌های اخیر این است که آنها نه تنها مخالف سرسخت آمریکا هستند بلکه چنین مخالفتی را با دیگر بازیگران هم دارند. نکته دیگر اینکه در ائتلاف صدر که با نام سائرون در این رقابت انتخاباتی شرکت کرده کمونیست‌ها نیز حضور دارند.

حشد الشعبی در راه حزب الله لبنان؟
رتبه دوم در انتخابات را ائتلاف الفتح به رهبری‌هادى عامرى در اختیار دارد. گروهی که شامل شبه نظامیان حشد الشعبی می‌شود که در واقع از نیروهای شیعی مردمی برای مبارزه با داعش تشکیل شد و حالا در انتخابات حضور یافته است. گروهی که به نظر می‌رسد به دنبال این است همچون حزب الله لبنان علاوه بر اینکه یک شاخه نظامی قلمداد می‌شود به میدان سیاست نیز قدم گذارد. با این حال نتایج انتخابات نشان می‌دهد آنها پس از جریان صدر قرار گرفته‌اند. درحالی که ائتلاف سائرون به رهبری مقتدی صدر در استان‌های بغداد، واسط،‌ المثنی و دیالی اول است اما الفتح در استان‌های بابل،‌ کربلا، ذی‌قار،‌ بصره و قادسیه رتبه اول را دارد در حالی که در استان‌های واسط، دیالی و بغداد دوم است. با این حال رتبه سوم یعنی ائتلاف النصر به رهبری حیدرالعبادی نیز می‌تواند از این جهت تاثیرگذار باشد که سائرون به تنهایی بیش از نیمی از کرسی‌ها را به دست نخواهد آورد. اگر النصر و سائرون با یکدیگر ائتلاف کنند در واقع الفتح با رهبری عامری از حشد و الشعبی دست پایین را در پارلمان خواهد داشت. ائتلاف النصر با حیدرالعبادی به نوعی مورد حمایت ایالات متحده محسوب می‌شود. در این میان عربستان و برخی کشورهای عرب نیز ترجیح‌شان بر مقتدی صدر است که حالا رتبه اول را کسب کرده است.

سکولارهای مستقل و ضد فساد
حامیان مقتدی صدر گفتند، با احتساب این نتایج، مقتدی صدر با کمونیست‌ها و طرفداران سکولار مستقل دیگر برای تشکیل دولت تکنوکرات مستقل برای مبارزه با فساد تلاش خواهد کرد. جمعه البهادلی، نماینده پارلمان عراق از فراکسیون صدر گفت: برنامه ما ایجاد دولتی‌ تاثیرگذار و عاری از فساد است که برای توسعه زیرساخت‌ها و ارائه خدمات و آموزش فقیران تلاش خواهد کرد. در پی اعلام نتایج اولیه طرفداران مقتدی صدر به خیابان‌ها آمده و به شادی پرداختند. یک مقام امنیتی دیروز اعلام کرد،‌ تمامی مسیرهای منتهی به میدان التحریر بغداد؛ جایی که مراسم‌ و جشن‌های حامیان لیست سائرون برگزار شده،‌ مسدود شده‌اند. این اولین بار از زمان انتخابات ۲۰۰۵ است که مقتدی صدر در ترکیب دولت آینده حرف اول را می‌زند. مقتدی صدر قادر به انتخاب نخست وزیر آینده خواهد بود، در حالی که در سال‌های گذشته همچنان در حاشیه قرار داشت. نتایج اعلام شده نشان داد، دو معادله در جریان است؛ اول اینکه احتمال می‌رود النصر و سائرون با هم ائتلاف کنند و ائتلاف الوطنیه و جریان الحکمه به رهبری عمار حکیم به این ائتلاف نزدیک شوند که یک مشکل مقابل این ائتلاف قرار می‌گیرد و آن احتمال اصرار سائرون بر تعیین نخست وزیر از داخل جریان صدر به جای العبادی است که هدف آن پایان دادن به انحصار این پست از سوی حزب الدعوه است. اما معادله دیگر ائتلاف احتمالی میان لیست الفتح و دوله قانون به ریاست مالکی و برخی گروه‌های کوچک با گرایش‌های مشترک است. اما ائتلاف احتمالا نمی‌تواند اکثریت نیم به اضافه یک را زیر سقف پارلمان به دست آورد تا بزرگترین فراکسیون باشد. طبق نتایج اعلام شده، اگر ائتلاف سائرون و العبادی بتوانند اهل سنت و علاوی را با خود یار کند کردها اهرم فشار خود را در مذاکرات تشکیل دولت از دست می‌دهند. اما اگر کردها بتوانند در سایه اختلافات داخلی هیئتی یکپارچه شامل تمامی گروه‌های کرد تشکیل دهند دیگر نیازی به چشم‌پوشی‌های گسترده ندارند.

عراق به کدام سمت می‌رود؟
نکته دیگر در این انتخابات را باید در عدم استقبال مردم دانست. کمیسیون انتخابات عراق میزان مشارکت در انتخابات پارلمانی ۱۲ می‌‌را کمی بیش از ۴۴ درصد اعلام کرده است. در هیچ کدام از انتخابات‌ برگزار شده بعد از سقوط دولت صدام حسین در سال ۲۰۰۳ میزان مشارکت کمتر از ۶۰ درصد نبوده است. مسئولان برگزاری انتخابات سخت‌گیری‌های شدید امنیتی، بی‌تفاوتی رای‌دهندگان و بی‌نظمی‌های ناشی از اجرای سیستم جدید رای‌گیری را عامل مشارکت کم می‌دانند. پارلمان عراق ۳۲۹ کرسی دارد و سیستم پیچیده انتخاباتی عراق در ۱۸ استان این کشور پیش بینی شکل نهایی دسته بندی احزاب در پارلمان را دشوار می‌کند. حالا باید دید سرنوشت صحنه سیاسی عراق به کدام سمت خواهد رفت. پارلمان که تشکیل شود سوال اصلی درباره انتخاب نخست وزیر خواهد بود. آیا ائتلاف مقتدی صدر می‌تواند نخست وزیر مورد نظر خود را انتخاب کند؟ آیا منتظر چرخش‌هایی در سیاست و روابط عراق باید بود؟ اینها سوالاتی است که شاید پاسخ آن بعد از لابی‌های پیچیده ای میان طرف‌های داخلی و دولت‌های خارجی ذی نفوذ در عراق مشخص خواهد شد.


ارسال ديدگاه
نام: ايميل: ديدگاه:
آفتاب یزد از چاپ نظراتی که حاوی مطالب کذب، توهین یا بی‌احترامی به اشخاص، قومیت‌ها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور و آموزه‌های دین مبین اسلام باشد معذور است.
نظرات پس از تأیید در بخش روی خط آفتاب روزنامه چاپ می‌گردد.

ناحیه کاربری

آدرس ایمیل:
رمز عبور:
 
رمز عبورم را فراموش کرده‌ام

ثبت نام